Zoekplaatje 2074 

Inzender: van wijngaarden Uitleg    Beschikbaarheid: te koop of te ruil; prijs: € 17.50 Uitleg

Gegevens: Groep op een dorpsplein? Naam winkel moelijk leesbaar, onderste waarschijnlijk "Vergunning". Achterzijde vermeldt "briefkaart". Doorlopende adreslijnen.

Datering: circa 1905    Formaat: 9 x 14 cm   Extra beelden: vergroting  detail  detail huisnummerbordje  detail gevelsteen  

Geplaatst: 17 april 2015


 Reacties op Zoekplaatje 2074 
De nieuwste inzending staat bovenaan!

opgelost!

Ring 22 (midden), Zuidland

Redactie (): Zojuist heb ik aan het bericht van J. Dop twee afbeeldingen toegevoegd. Aangezien Annetje Berkhout niet één van de meisjes lijkt te zijn, en kleding niet aan één jaar gekoppeld kan worden, zijn we eigenlijk niet veel wijzer geworden.
Dinsdag 2-6-2015 22:13:01



J Dop (v/h Haarlem): Fantastisch gevonden! Een erg spannende zoektocht deze! Heb nog war gezocht naar de meisjes op de foto: ze zijn daar geplaatst door de fotograaf vanwege het licht (ong. 12 uur middag), de achtergrond is dus toeval. Op 30 mtr rechts was het Gemeentehuis (nu hotel). De fotograaf waarschijnlijk J.G.Bloem, portretfotograaf tevens horlogrmaker en goudssmid, in Zuidland met óók een zaak in Hellevoetssluis. In het archief van RKD-Artists zijn 2 portretfot's van Bloem gemaakt in Hellevoetssluis: Jacob Berkhout en zijn vrouw Johanna Terlaak, én van hun dochter Annetje Berkhout, dd. 1-10-1908, oud 15 jaar. Zij draagt exact dezelfde kleding, haardracht, sierraden als de 19 meisjes op de groepsfoto, waarvan het jaar dus op 1908 kan vastgesteld, een zomerse doordeweekse dag ong 12 uur middag.
In mijn ogen is Annetje zó uit de foto gestapt, is ze er mogelijk bij en gaat het om een groep 15-jarigen uit Hellevoetssluis.....
(klik aan "Deze fotograaf in RKD-Artists bekijken
Website: http://fotografen.nl/nl/component/nfm_fotografen/f [...]
Zondag 31-5-2015 22:23:13




Foto (+achterzijde) ingestuurd door J. Dop - red.



Rob Wagenaar (Zeist): Ik heb ouderwets genoten van dit zoekplaatje inclusief de humoristische stekeligheden en ook veel geleerd. Peter zijn vondst is uitzonderlijk. Ik ondersteun de aanmoediging van Ingrid over het kenniscentrum; Gezien het talent op dit forum, moet het kenniscentrum nog veel beter ontwikkeld kunnen worden.
Zondag 10-5-2015 08:40:28



Martin Snuverink (Voorburg): Een geweldig knappe en verrassende oplossing!
Weliswaar gaat het bij deze zoekplaatjes om de plaats waar zij gemaakt zijn, maar bij deze foto intrigeert nog meer het gezelschap jongedames. De toedracht dus. Wat is hier gaande? Is dit een meisjeszangkoor uit bijv. Rotterdam dat in Zuidland een uitvoering geeft? Gekomen met de RTM-stoomtram, die vanaf 1-11-1905 Zuidland aandeed?

Zondag 10-5-2015 08:11:20



Jan Spoolder (Utrecht): Knap gevonden, Peter. Mijn complimenten.
Zaterdag 9-5-2015 12:39:18



Peter Heuseveldt (Helmond): Knappe oplossing! En ik stond dus duidelijk geheel op het verkeerde been met mijn aannames!
Zaterdag 9-5-2015 08:44:32



E.J.Baas (Hoorn): Peter Smaardijk schreef: Het café is "Billard Roijal". Frappant is dat, in de link die hij gaf bij zp 2094, óók een "Billard Roijal" te zien is!
Website: http://www.haagsebeeldbank.nl/afbeelding/9ab8c43f- [...]
Zaterdag 9-5-2015 00:57:46



Ingrid Evers (Maastricht): Geweldige oplossing, Peter. En we hebben er weer wat 'zwarte ovaaltjes-plaatsen bij!
Zaterdag 9-5-2015 00:39:19



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Sjoerd, zoals ik al zei: via de gevelsteen. Zoek op "jaartalsteen" en je komt o.a. een Zuidlands exemplaar tegen. Maar ik heb eerst mijn geluk beproefd in een aantal andere dorpen, hoor... :)

De letters zijn inderdaad unciaal/lombardische letters, waarbij de hoofdletter H nogal lijkt op de kleine letter h.

De beeldbank van Voorne-Putten/Rozenburg geeft meer foto's van het linker pand, een gedateerd 1910 met inderdaad de verbouwing (getoogde vensteropeningen, daarom dus die verkleuring - dit is nieuw metselwerk), en een gedateerd 1913, waarbij de gevel zo is als-ie nu is. Het lijkt mij een beetje ouderwets om pak-'m-beet een eeuw geleden nog zo'n stijl te hanteren, maar ja, het blijft een dorp...
Vrijdag 8-5-2015 23:22:44



Sjoerd Eeftens (Prinsenbeek): Proficiat, Peter! Enige vraag is nog waarom je in Zuidland bent gaan zoeken.
Ik ben ook een beetje blij: mijn suggestie
?jonkers zit grafisch niet ver van hjdijkers (kleine letters); heeft het toch nog iets opgeleverd dat ik altijd de examens met slechte handschriften na mag kijken;.)
Peter: de eer is echter geheel aan jou!
Vrijdag 8-5-2015 22:44:00



Peter Smaardijk (Leiderdorp): H.J. Dijkers / vergunning.
Website: https://nl-nl.facebook.com/snackbardering/posts/65 [...]
Vrijdag 8-5-2015 22:20:44



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Zie ook de foto halverwege de gelinkte site ("Dorpsstraat Zuidland"). Het linker huis is inderdaad een erg oud huis, en t.t.v. de opname van het zoekplaatje inderdaad verbouwd.

Het café is "Billard Roijal".
Website: http://www.atlantis.spijkenissenet.nl/homepage/sho [...]
Vrijdag 8-5-2015 22:16:47



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Ik ben op jacht gegaan naar gelijksoortige gevelstenen, en in Zuidland inderdaad vaag gelijkende exemplaren gevonden. Even rondkijken op StreetView, en ik zag al meteen erg lijkende bebouwing. Twee minuten later had ik beet :)
Vrijdag 8-5-2015 22:05:00



E. Petter (Den Haag): toevallige ontdekking tijdens de zoektocht van 2093?
Vrijdag 8-5-2015 22:03:09



Redactie (): Ook ik ben razend benieuwd hoe de oplossing tot stand gekomen is. Op bijgaande kaart is het rijtje van drie te zien, met links het huis met de gevelsteen nog met een baksteengevel.
Website: http://www.ansichtkaartenbeurs.nl/kaart/zh_6542 [...]
Vrijdag 8-5-2015 22:00:54



Sjoerd Eeftens (Prinsenbeek): Horeca dus. En toen zeer waarschijnlijk ook al. Knap gevonden Peter, en zoals altijd: hoe heb je hem dat nu weer gelapt?
Vrijdag 8-5-2015 21:56:56



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Zuidland is Zuid-Holland, he!:)

Nr. 22 dus
Website: http://beeldbank.cultureelerfgoed.nl/afbeelding/20 [...]
Vrijdag 8-5-2015 21:55:29



van wijngaarden (Haarlem ): Volgens mij klopt het !! zal thuis nog in detail met het orgineel vergelijken ..maar ik zie nu al zoveel details die kloppen ..Iedereen zoekt en denkt in Limburg en peter vind het zomaar in Zeeland ?? Wauw !!
Vrijdag 8-5-2015 21:53:27



Peter Smaardijk (Leiderdorp): De Ring in Zuidland?
Website: https://goo.gl/maps/Mppqh [...]
Vrijdag 8-5-2015 21:46:29



Peter Heuseveldt (Helmond): Inderdaad, het rijtuig is geen huifkar. Huifkarren waren overigens in het begin van de 20e eeuw zelfs al niet meer bij "volksere" mensen in algemeen gebruik. Het is dus inderdaad een overkapte Tilbury of (meer waarschijnlijk) een sjees.

Dat het rijtuig daar "geparkeerd" staat (d.w.z. uitgespannen) versterkt mijn idee dat het pand geen café of andere gelegenheid is waar de eigenaar van het rijtuigje kort op bezoek zou zijn - dan zou er niet de moeite genomen worden het paard uit te spannen en elders te stallen, maar zou het rijtuigje met paard en al staan te wachten tot de eigenaar zijn borrel op had of zijn boodschap had gedaan.

Vandaar dus (nogmaals) mijn idee van een praktijk/kantoor aan huis. Het rijtuig is dan van de eigenaar van het kantoor/de praktijk en staat klaar om op huisbezoek te gaan of visites te rijden en wordt pas ingespannen op het moment dat het nodig is.
Vrijdag 8-5-2015 16:15:32



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Is dat niet gewoon een Tilbury o.i.d.?
Vrijdag 8-5-2015 15:18:29



H. de Haas. (Den Haag): Is het nog niemand opgevallen dat geheel rechts een huifkar staat? Dit gecombineerd met de personen zegt mogelijk wat over de stand en artsen en notarissen wonen en werken doorgaans niet in een volksbuurt.
Vrijdag 8-5-2015 15:10:58



Peter Heuseveldt (Helmond): Maar om dan nog even een kleine inzage te geven ten aanzien van mijn gedachtegang met betrekking tot de functie van het bewuste pand: ik zie er geen winkel, kapperszaak of horeca in. Het pand heeft geen winkelpui, geen horecapui, geen uithangbord of andere aanduiding van de nering, geen naam op de geven (wat je bijv. bij een café zou verwachten), enz. Vandaar dat ik denk aan een praktijk aan huis of een kantoor. Wat voor soort praktijken/kantoren verwacht je in een dorp anno 1905? De huisarts, een notaris, niet veel meer dan dat. Dus vandaar mijn eerder geopperde suggestie.
Vrijdag 8-5-2015 14:20:31



Ingrid Evers (Maastricht): Jan Dop suggereerde mede op basis van de kleding het jaartal 1905. Inmiddels heb ik veel schoolfoto's gezien en ben ik eveneens van mening dat een uiterste datum van ca. 1930 veel te laat is. Ik houd het nu op vóór 1914.

Overigens blijken ook Sint Geertruid, Eckelrade en Gulpen de beruchte huisnummer 'schildjes' te voeren. De lijst zal nog wel verder aangroeien.
Vrijdag 8-5-2015 11:17:59



Peter Heuseveldt (Helmond): Nou, niet zo lelijk doen, heer Snuverink! Het was maar een suggestie, evenals velen anderen hier hebben geopperd.

Niets zegt ons dat dit de voordeur van de dokterswoning is. Het kan evengoed de deur naar de praktijk zijn, terwijl de woning zelf een andere voordeur elders in het pand heeft. En hoe aanzienlijk/onaanzienlijk het pand is, is ook slechts giswerk op grond van het kleine gedeelte wat we zien. Bovendien denk ik dat zeker in "armere" gebieden, waar de dokter niet kon rekenen op veel dik betalende patiënten, ook de dokter soms wat bescheidener moest wonen.

Maar goed, zoals gezegd: het was maar een suggestie. My two cents, for what it's worth.
Vrijdag 8-5-2015 08:45:41



Martin Snuverink (Voorburg): Dat je als dokter een vergunning hebt zet je toch niet op het bovenlicht van je voordeur, ook niet in 1905? Bovendien lijkt me dit huis te onaanzienlijk voor een dorpsdokter. Vergelijk dit nu eens met opgelost zoekplaatje 814.
Vrijdag 8-5-2015 08:12:30



Peter Heuseveldt (Helmond): Inderdaad, een kappers-, bakkers- of stokersvergunning bestaat niet, maar een doktersvergunning wel. Het zou dus de praktijk van een dorpshuisarts kunnen zijn. De openstaande deur zou dan betekenen dat het spreekuur is en de uitgespannen sjees is dan het rijtuig waarmee de dokter visite rijdt.
Vrijdag 8-5-2015 06:33:04



Jan Dop (v/h Haarlem): Wie kan me iets vertellen over de afhangende dingen van de centrale ramen, dacht van ijzer of zink, en waar die voorkomen?
Stonden bomen zo direcht in de grond geplant zoner meer?
En over het 2-wielig rijtuig rechts met lantaarns.
Die noch de kleding kwamen na 1920 nog voor datering van ong. 1905 lijkt me juist.
De meisjes: slechts 1 (met veel goede wil een tweede) van hen beschikt over "het stopkontakt", de nariz chata, zoals de platte neus genoemd wordt indische en andere rassen eigen. Zij zou Molukse kunnen zijn. De andere donkerharige meisjes, niet persé.
De man links: de klompen lijken me platter, lager dan de hollandse die ik als kind mocht dragen. Klompen komen in Europa voor tot in Zuid Spanje, zeker in Frankrijk en Italie. Als t maar nat genoeg is.
Ik sluit me aan bij de mening dat het een gezelschap niet uit het "dorp" maar op bezoek van elders. Dorp ? Het pakhuis links kan net zo goed Amsterdam zijn.
Echt een zoekplaatje deze!!!
Vrijdag 8-5-2015 01:20:10



Paul Blanken (Rotterdam): Leo, een "kappersvergunning" is spreektaal voor een vestigingsvergunning. Tot 2007 zelfs verplicht voor allerlei ondernemingen.
Website: http://www.ondernemersplein.nl/artikel/vergunninge [...]
Donderdag 7-5-2015 23:45:47



Jan Spoolder (Utrecht): Herstel: ik bedoel natuurlijk dat het rechter pand mogelijk een topgevel heeft.
Donderdag 7-5-2015 22:02:48



Jan Spoolder (Utrecht): Vanwege de plaatsing van de vensters van het linker pand (voor de kijkers) vermoed ik dat we hier met een topgevel van doen hebben, eventueel met een afgewolfd dak. Ik denk dat zowel de begane grond als de verdieping schuiframen hebben, en dat zou (Zuid)-Limburg en België eigenlijk wel uitsluiten.
Delden is mijn geboorteplaats en ken ik daardoor behoorlijk goed; deze locatie kan ik mij daar niet voorstellen. In het oude centrum komen gepleisterde gevels met schijnvoegen niet voor. Toch kan de bouw (met een ruimte (weegte) tussen de panden wel op Oost-Nederland wijzen.
Dan Schoonhoven. Dat heb ik afgelopen weekend met streetview geďnspecteerd. Het pand Haven 17 heeft nagenoeg hetzelfde bovenlicht. Nochtans komen in Schoonhoven nagenoeg geen getoogde vensters (met een rondlopende bovenkant) voor. Bovendien hebben hier de voornaamste straten, zoals de meeste Hollandse steden en stadjes, gesloten gevelrijen zonder ruimte tussen de huizen. Vanwege de zonwering denk ik dat de panden met de voorgevels op het zuiden staan.
De meisjes hoeven niet persé direct met de locatie te maken te hebben. Het kan wel een gezelschap zijn dat (onder begeleiding) een reis of uitstapje maakt.
Donderdag 7-5-2015 22:01:15



Hans Klomp (Antwerpen): Wellicht is de bovenste regel een naam. Eerst komt dan de achternaam en vervolgens de voornaam afgekort. Deze wijze van vermelding wordt veel in Vlaanderen gehanteerd, waar men zich bijvoorbeeld voorstelt als "De Klerk, Jos". Vergunning slaat dan op een vergunning café te mogen houden.
Donderdag 7-5-2015 20:00:45



Sjoerd van Kooten (): Alvorens ik iets plaats probeer ik op het internet wel een overeenkomst te vinden. Wellicht is het iets wat in het Vlaamse meer voorkwam dan in Nederland.
Website: http://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20131018_00798245 [...]
Donderdag 7-5-2015 18:51:34



Leo R. (De Bilt): Beste mensen, er hebben nooit dingen bestaan als 'stokersvergunning', 'bakkersvergunning' of 'kappersvergunning'. Graag eerst even checken bijvoorbeeld op de KB-krantenviewer of zulke woorden wel ooit gebruikt zijn alvorens ze te suggereren.
Website: http://www.delpher.nl/nl/kranten [...]
Donderdag 7-5-2015 18:46:49



Sjoerd van Kooten (): Stoker's vergunning ??
Donderdag 7-5-2015 18:20:24



Redactie (): Ingrid, links horen te openen in een nieuw venster of nieuw tabblad, dit hangt af van de browser en de gekozen instellingen. Ik heb niets veranderd.
Donderdag 7-5-2015 17:51:51



Ingrid Evers (Maastricht): De link opent om mij onbekende redenen als een nieuw tabblad in Google.
Donderdag 7-5-2015 16:55:21



Ingrid Evers (Maastricht): De link lijkt niet te werken. Hier een betere. Scroll door naar posting #8.

Wat betreft de 'gevelsteen': mijn specialist kent hem niet, maar hij is dan ook vooral goed thuis in oorspronkelijk Maastricht (waar het niet lijkt te zijn). Overigens zie ik zelf niet meteen een ossenkopje bovenin: het lijkt mij eerder een soort helmteken.
Website: http://forum.mestreechonline.nl/forum/mestreech-ma [...]
Donderdag 7-5-2015 16:53:59



Ingrid Evers (Maastricht): Sjoerds analyse van de belettering heb ik wegens incompetentie moeten laten voor wat zij was. Misschien dat een ander er zich nog eens de grijze cellen over wil breken? :-)

Wat betreft mijn 'focus op Zuid-Limburg', Martin: ik vind het straatbeeld hier heel aannemelijk, al zal ik er zonder tal van fotoboekjes te raadplegen ook niet meteen uitkomen. Zoals Sjoerd al aangaf zie je hier veel evenwijdig aan de straat lopende zadeldaken, al kan ik voor het zelfde geld hele straten aanwijzen waar het precies omgekeerd is/was. Dat waren dan echter vaak boerderijachtige behuizingen in de dorpsstraat (Dorpsstraat in Heer en Heugem, Pletzerstraat in Wolder, nu allemaal Maastricht. Daar is hier geen sprake van.

Een andere motivatie voor Zuid-Limburg is dat hier heel veel oude dorpsgemeenschappen die bewuste zwart geschilderde ovalen met witte huisnummers hebben. Het zijn echt niet alleen de plaatsen die op Wims kenniscentrum worden genoemd. Dat zijn veelal de huidige gemeenten, niet de oorspronkelijke. Alleen al in het huidige Maastricht hebben alle in 1920 en 1970 geannexeerde gemeenten en gemeenteonderdelen met al hun kerkdorpen en vlekken vroeger deze huisnummering gevoerd, met als enige uitzondering het stadsdeel Itteren.
Ik vermoed dan ook dat het hele Heuvelland deze nummering heeft gekend, en het is bekend dat meer noordelijk van die lijn ook Valkenburg en Geleen deze 'bordjes' voerden. Dat betekent dat hier dus een groot areaal aan potentiële locaties is.

Wat niet wegneemt dat het ook boven de rivieren kan zijn. Momenteel kennen we slechts twee locaties met dit soort nummering, maar misschien zijn er nog veel meer. Het geweldige initiatief van het Kenniscentrum is een groeiforum: het staat of valt met de input van de zoekplaatjeszoekers. :-)
Website: http://forum.mestreechonline.nl/forum/mestreech-ma [...]
Donderdag 7-5-2015 16:42:19



Sjoerd Eeftens (Prinsenbeek): Hoewel de etage op het ZP niet is te zien, lijkt het er niet op dat er topgevels boven de begane grond aanwezig zijn. In Delden hebben bijna alle panden naar saksisch gebruik een zadeldak haaks op de straat en dus aan de straat een topgevel (eventueel met afwolving in het dak). Op het ZP lijken de zadeldaken evenwijdig te lopen met de straat hetgeen op zuidelijker streken zou wijzen.
Er is niet gereageerd op de eerder aangegeven lettervormanalyse in mijn bijdrage van 18-4, maar hiermee in een volgende analyse in het geheel geen rekening houden, is een gemiste kans. Het is tegelijk altijd jammer dat je het zelf niet anders meer kunt zien als je je eenmaal een idee hebt gevormd; dat geef ik meteen toe.
Donderdag 7-5-2015 14:38:04



Martin Snuverink (Voorburg): Dat de opname in Zuid-Limburg rond 1905 is gemaakt lijkt me niet zo waarschijnlijk. Het huis rechts heeft duidelijk schuiframen. Dit betekent dat het gezelschap uit alle delen (steden?) van het land afkomstig kan zijn. Waarom focust Ingrid zo op Limburg?
Donderdag 7-5-2015 13:15:10



Wijnand Bloemink (Holten): Dat is goed samengevat. Delden en Schoonhoven lijken mij voor het zoekplaatje te 'stads', waarbij ik aanneem dat de foto ergens in het centrum is gemaakt en niet in de periferie.
Donderdag 7-5-2015 12:43:57



Ingrid Evers (Maastricht): Als ik de discussie eens mag samenvatten, kom ik tot de volgende uitgangspunten:
- op basis van het huisnummerbordje kan de foto heel goed in Zuid-Limburg zijn gemaakt, maar eventueel ook in Delden (Ov.) of Schoonhoven (Utr.)
- het is een dorpse omgeving (separaat gebouwde panden, brede ongeplaveide stroken langs de weg (zowel voor de huizen als op de plaats van de groep);
- de bouwstijlen sluiten een locatie in Zuid-Limburg niet uit;
- het pand links is mogelijk/waarschijnlijk een meelmolen,
-pakhuis,-fabriek, misschien zelfs een bakkerij; ik zou een slagerij overigens niet uit willen sluiten. Ook daar droeg men vaak geheel of gedeeltelijk witte werkkleding.

Wat betreft de groep: het gaat om jonge vrouwen (deels meisjes), mogelijk begeleid door een of twee oudere dames. (Het is moeilijk de leeftijd te schatten van de vrouw rechtsboven en de dame linksonder van haar);
- gebaseerd op onder meer de haarstijl (lang haar, soms opgestoken) is de foto genomen in de jaren 1900-1930;
- dit lijkt me in geen enkel opzicht een groep verbonden aan een 'gesticht' (weeshuis of andere jeugdinstelling) of kostschool; zij zouden in deze jaren alle nog altijd een uniform verplicht stellen, in elk geval in RK-kringen. Zelfs mijn moeder, als 22-jarige in de Gelders-Rijnlandse grensstreek op een school voor jonge vrouwen die in het huwelijk zouden treden, droeg in de jaren 1930 nog een uniform.
- de kleding lijkt misschien ietwat uitheems, maar is dat minder dan men zou denken. Dit soort stippeltjes-stofjes, volangs, ruches en sierbandjes is een tijdlang zeer modieus geweest; de vermeende uitheemsheid wordt enigszins bevorderd door de gelaatstrekken van de meisjes;
- het poseren van de groep, met hier en daar een hand op de schouder/arm van een buurvrouw, wordt hieronder als 'on-Nederlands' aangemerkt, maar het is heel goed mogelijk dat de fotograaf daarop heeft aangedrongen, of dat men als meisjes/vriendinnen onder elkaar daar minder krampachtig mee omging. Vraagje van orde: waar kwam die fotograaf eigenlijk vandaan, was dat iemand uit het eigen gezelschap? Dat laatste lijkt waarschijnlijk, want in elk geval in Zuid-Limburg waren beroepsfotografen op de dorpen zeer zeldzaam.
- wat betreft de gezichten: waar men een mogelijk 'Indische' herkomst meent te bespeuren, kan het inderdaad gaan om het kroost van Indië-gangers. Dat zou Zuid-Limburg niet uitsluiten. Sinds het midden van de negentiende eeuw voerde met name Maastricht een actief wervingsbeleid voor repatrianten;
- edoch, het kan ook gaan om een deel van de plaatselijke bevolking, namelijk meisjes en vrouwen van Israëlitische afkomst.

Paul Blanken suggereerde hieronder dat het opschrift in het bovenlicht van het pand rechts zou kunnen verwijzen naar 'een Joodse kappersschool'. Ik geloof niet in een dergelijk opschrift: een 'joodse kappersschool"(voor dames?) in de mediene, en dan ook nog op een dorp? Zijn opmerking bracht mij echter wel op het idee dat het hier inderdaad een uitstapje zou kunnen gaan van joodse (jonge) vrouwen. Zuid-Limburg kende tussen 1870 en 1940 een bloeiende Joodse gemeenschap, die ook beschikte over vrouwenverenigingen. Misschien moeten we langs die lijn verder zoeken?
Buitengewoon jammer is in dit verband dat de fotocollecties van het Joods Museum momenteel onbereikbaar zijn.
Wat betreft de gevelsteen: ik heb een vraagje uitgezet bij een bekend specialist in deze.
Donderdag 7-5-2015 12:10:08



Leo R. (De Bilt): Ik denk dat we een letter tekort komen, maar kan er 'VEREENIGING' staan?
Donderdag 7-5-2015 09:11:26



Paul Blanken (Rotterdam): Eerder kappers vergunning => joodse (?) meisjes van een kapperschool?
Donderdag 7-5-2015 08:38:02



Leo R. (De Bilt): 'Bakkersvergunning' is geen bestaand woord. In ieder geval niet voor WOII. Vergelijk de krantenviewer van de KB.
Woensdag 6-5-2015 22:26:54



Nico (IJsselstein): Het lijkt me dat in de eerste detail "Bakkers Vergunning" staat.
Woensdag 6-5-2015 22:21:24



Redactie (): Volgens het kenniscentrum kwamen in de volgende plaatsen donkere ovale huisnummerbordjes voor, of een geschilderd donker ovaal met lichte cijfers: Delden, Eijsden, Geleen, Heerlen, Maastricht, Noorbeek, Schoonhoven en Valkenburg aan de Geul.
Dinsdag 5-5-2015 09:01:20



Jan Spoolder (Utrecht): Hartelijk dank voor de snelle service. Ik meen(de) hierin al eerder een koeienkopje te herkennen,dus mogelijk is het een slagerij.
Maandag 4-5-2015 23:33:19



Redactie (): Ook de gevelsteen is nu in close-up te bekijken.
Maandag 4-5-2015 23:09:23



Jan Spoolder (Utrecht): Ik meen schuiframen te zien. Sluit dat Zuid-Limburg niet uit? Ik ben ook wel benieuwd naar de gevelsteen (helemaal linksboven naast de boom.) Kunnen we die (sorry, Sander) ook nog wat beter bekijken?
Maandag 4-5-2015 21:06:42



E. Petter (Den Haag): 31 of 34. Geen wijkletter en dat sluit heel veel dorpjes en provincieplaatsen uit. Donkere ovale huisnummerbordjes kwamen veel voor in (zuid) Limburg.
Maandag 4-5-2015 15:34:48



Redactie (): De detailscan staat erbij.
Maandag 4-5-2015 14:07:39



van wijngaarden (Haarlem ): Heb een detailscan naar Wim gemaild van het ronde zwarte bordje aan de gevel .Volgens mij een 2 cijferig huisnr bordje
Maandag 4-5-2015 10:17:31



Wijnand Bloemink (Holten): Peter Heuseveldt suggereert dat er geen relatie is tussen de meisjes en de omgeving. De redenatie is helder, maar er doet zich dan wel iets merkwaardigs voor. Zes meisjes zitten op stoelen en vijf op krukjes (?). Waar komen die dan zo snel vandaan? Uit het café achter de rug van de fotograaf? Zou kunnen.
Maandag 4-5-2015 09:24:30



Leo R. (De Bilt): Mijn associatie is een dorpsplein in Brabant, zoals de Markt in Oirschot of de Lind in Oisterwijk.
Zaterdag 2-5-2015 12:39:59



Peter Heuseveldt (Helmond): Volgens mij is dit typisch een groepje meisjes uit een meisjespensionaat voor de beter gesitueerden uit die tijd. De kleding en de sieraden die de meisjes dragen (broches, oorbellen, enz.) wijzen op meisjes van gegoeden huize. Deze pensionaten waren in feite "finishing schools", waar de meisjes werden voorbereid op hun taak als hoofd van het huishouden in een gegoede omgeving en les kregen in kunst, cultuur, talen, enz., zodat ze zich met name in sociaal opzicht konden bewegen in de kringen waarin ze waren opgegroeid en waarin ze werden geacht een echtgenoot te vinden. Een leuke impressie van een dergelijk pensionaat kan gevonden worden in het boek "Schoolidyllen" van Top Naeff uit die tijd. Dergelijke pensionaten bevonden zich over het algemeen niet in dorpse omgevingen. Het is dus mogelijk dat deze foto is gemaakt tijdens een uitstapje en vandaar ook de belangstelling van o.m. de mannen in de achtergrond, voor wie een dergelijke groep meisjes uit de betere klasse ook een "belevenis" was. In dat geval bestaat er dus geen verband tussen de meisjes en de omgeving. Dat het gebouw middenachter het gebouw is waarin de meisjes waren ondergebracht/les kregen, lijkt me namelijk onwaarschijnlijk.
Zaterdag 2-5-2015 12:04:51



Wijnand Bloemink (Holten): Van taal heb ik weinig verstand dus dat neem ik allemaal voor kennisgeving aan. Over de gebouwen valt nog wel wat te zeggen. Het is opvallend dat de huizen niet aansluiten, maar vrij staan met een smalle tussenruimte wat wijst op een 'dorpse' situatie. Het linker pand is intrigerend. Het heeft rechts een hoekoplossing van klezoren. Deze traditie stopt in Nederland zo rond 1730, maar gaat in het westen (Leiden, Zeeland) zeker tot in de 19e eeuw door en in Vlaanderen zelfs tot in de 20ste eeuw. Het zegt eerder iets over de plaats dan over de tijd denk ik. Opvallend is ook dat het muurwerk rond deur en raam is witgekalkt, waarvan ik de betekenis niet zo zie (of is het lichtblauw tegen de vliegen, wat je bij boerderijen nog wel eens ziet? Dat wijst dan weer op voedsel en dus misschien weer op een meelpakhuis). Of het hier om een oud gebouw gaat waag ik te betwijfelen en verbouwingen zie ik ook niet. De deur heeft niet meer dan een simpel rollaagje, wat wijst op de 19e eeuw. Ook de gevelsteen kan heel goed uit de (late) 19e eeuw dateren. Waarschijnlijk is het gebouw toen nieuw als pakhuis gebouwd.
Vrijdag 1-5-2015 10:48:31



Peter Smaardijk (Leiderdorp): Dit is gewoon Nederlands. De tekst in het bovenlicht is gewoon in Latijnse letters, wel van een vrij "moeilijk" type, ik vermoed gebaseerd op unciale of zgn. Lombardische lettertypes.

Wat ook opvalt is het linker pand, vrij oud, maar er is wel aan verbouwd. Let op de gevelsteen in "cartouche".
Vrijdag 1-5-2015 09:36:15



E. Petter (Den Haag): Het lijkt alsof er op de deurpost van het middelste huis een donker huisnummerplaatje zit. Als dat zo is dan zou een detailscan wenselijk zijn.
Vrijdag 1-5-2015 09:32:16



Wijnand Bloemink (Holten): Ik zie als bouwhistoricus in de architectuur helemaal niets on-Nederlands. De renaissance muurankers rechts zijn normaal evenals de 19e-eeuwse rolblinden voor het huis in het midden. De geprofileerde lijsten zijn van hout en verbergen de rol van de blinden die hier zijn neergelaten. Ik denk het gebouw links een bakkerij of meelpakhuis is, vandaar de witte kledij van de mannen. De linker man draagt klompen en dat is toch ook tamelijk nederlands. Het schrift op het bovenlicht lijkt mij exotisch, chinees of thais of zoiets. Latijns schrift kent over het algemeen een strakke ondergrens, of hoe zeg je dat. Daar lijkt hier geen sprake van. Ik krijg bij de donkere dames een brabants gevoel, maar dat is puur subjectief.
Vrijdag 1-5-2015 09:16:26



Jan Dop (v/h Haarlem): veel dingen doen mij denken dat de foto niet uit NL stamt:
de muurankers rechts hebben een lelie-achtige vorm zoals in Frankrijk voorkomt, de lijsten van ijzer of zink bovenaan de ramen midden heb ik gezien, maar weet niet meer waar (zeker niet in NL.)
De meisjes lijken niet lang van lichaam (verhoudinh lichaam-hoofd), hun fysionomie ook niet, de enkele donkere types kunne ook uit Frans-koloniale oorsprong zijn, meer dus dan bijv. Wallonië (Zuid België). De handen op elkaars schouders/armen e.d. (minimaal 8) is ook zeer on-NLs, meer zuidelijk.
De beide mannen links op de achtergrond dragen lichte bijna witte werkmanskleding, de werkman in de deuropening een wit hoofddeksel (lijkt geen vlek van
lichtval), wat ook on-NLs aandoet. Niet ver-zuidelijk ook, lijkt me Krankrijk, Zwitserland, daaromtrent.
Dan zou de raamtekst dus ook in bijv. het Frans gezocht kunnen worden.
De kleding lijkt de duur voor weesmeisjes, een internaat zou waarschijnlijk met het gebouw ervan gekiekt zijn op de achtergrond, zoals met scholen.
Wat opmerkingen, ben benieuwd naar het vervolg.

Vrijdag 1-5-2015 07:55:35



Rob Wagenaar (Zeist): Van de gissingen naar het onderste woord op het bovenlicht lijkt vergunning mij ook het meest waarschijnlijk. De onderkant van de letters is daar dan achter het raamwerk verdwenen. Een mogelijkheid is dat het bovenste woord geen naam weergeeft zoals Jonkers, maar 'tappers'. Dan krijgen we Tappers Vergunning. Was tappersvergunning in Zuid-Nederland of Vlaanderen misschien meer gebruikelijk dan elders? Dat zou het zoekgebied kunnen beperken. De mix van zeer donkerharigen en blonden zou goed naar Zeeland kunnen wijzen.
Zondag 26-4-2015 14:14:29



Jan Spoolder (Utrecht): De 3e dame van links op de achterste rij is sprekend mijn oma, en dan hebben we het over Winterswijk in ca. 1907. Maar daar zal ik maar niet vanuit gaan. Ik zie wel verschillende meisjes met oosterse (Indische?) trekjes. Misschien pupillen van een meisjespatronaat? In Zuid-Nederland?
Zaterdag 18-4-2015 22:33:34



Sjoerd Eeftens (Prinsenbeek): Er zou X JONKER S kunnen staan. Het al ontcijferde woord kan heel goed VERGUNNING zijn, wat ons de gekrulde letters E,R en N geeft. De S is duidelijk, maar of deze aan JONKER vastzit is niet zeker. De J en de O liggen voor de hand; de K is erg onduidelijk maar dat beeld roept een gekrulde K ook op. De voorletter is onduidelijk, maar twee letters die van onderen breder zijn dan van boven, zijn de A en de L.
Kortom: A of L Jonker of Jonkers.
Er zijn nu nog cafees Jonkers in Deurne, Maarheeze (?) en Valkenswaard maar die zijn het niet.
De muurindeling met ramen op de eerste verdieping die niet het stramien van de begane grond volgt, is bijzonder maar niet ongebruikelijk.
Enkele dames (meisjes) hebben een bijzonder uiterlijk, los van hun kledij. Gezien het gemiddelde type, lijkt mij deze kledij voor Nederlandse begrippen niet gebruikelijk. Bezigheidstherapie van een wezeninrichting?
Zaterdag 18-4-2015 18:37:10



G.H. Woortman (OOSTERHOUT NB): Russisch? En Russische letters?
Zaterdag 18-4-2015 16:19:34



Peter Smaardijk (Leiderdorp): In de verste verte geen Slavische locatie. Neem dat maar aan van een Slavist :)
Vrijdag 17-4-2015 21:34:07



Rob Wagenaar (Zeist): De dames en hun bestikte kleding maken op mij een niet-Nederlandse, meer Slavische indruk. Het handschrift op het bovenlicht rechts is naar mijn mening wel afgeleid van het Romeinse alfabet, maar atypisch.Ik ben geen kenner maar zou het oud-Slavisch kunnen zijn? Mijn vrije interpretatie; Boven: Smikun's, Onder:'vertapkine' of misschien wel 'veterinair'of restaurant.
Vrijdag 17-4-2015 21:31:19



  Om een reactie te plaatsen kunt u onderstaand formulier gebruiken. Velden met een * zijn verplicht.   

naam *  e-mailadres *     
woonplaats  Wat is woord één in deze zin? vul dit hier in *
opmerkingen *


internetadres met toelichtende illustratie/tekst (incl. http://):